GPT، Gemini یا DeepSeek؟ راهنمای انتخاب برای کاربر روزمره و اینکه خرید اکانت OpenAI کِی میارزد
آخرین بهروزرسانی: ۳۱ مرداد ۱۴۰۵
برای کار روزمره، هر سه ابزار جواب میدهند و تفاوتشان در کیفیت جوابها آنقدر که تبلیغات میگوید زیاد نیست. تفاوت واقعی جای دیگری است: ChatGPT کاملترین مجموعهی ابزار جانبی را دارد ولی سطح رایگانش امسال تبلیغاتدار شده، Gemini در کار با فایلهای بزرگ و ویدیو از هر دو رقیب جلوتر است، و DeepSeek عملاً رایگان است ولی نه ساخت تصویر دارد نه گفتوگوی صوتی و دادههایش در چین ذخیره میشود. این مقاله سه ابزار را از دید کسی مقایسه میکند که روزی چند بار سؤال میپرسد، نه از دید توسعهدهنده، و در پایان میگوید خرید اکانت OpenAI برای چه کسی منطقی است و برای چه کسی نیست.
جواب کوتاه: هر کدام برای چه کسی
ابزار | قوت اصلی در کار روزمره | ضعف اصلی | مناسب برای |
|---|---|---|---|
ChatGPT | بیشترین ابزار جانبی: تصویر، صدا، جستوجو، حافظه | سطح رایگان در آمریکا تبلیغات دارد | کاربری که یک ابزار همهکاره میخواهد |
Gemini | پنجرهی متن بزرگ و درک ویدیو | امکانات از کشوری به کشور دیگر فرق میکند | کار با فایلهای طولانی و ویدیو |
DeepSeek | رایگان بودن واقعی و توان ریاضی خوب | بدون ساخت تصویر و بدون گفتوگوی صوتی | بودجهی محدود و کار متنی |
ChatGPT: کاملترین جعبهابزار، با یک تغییر مهم امسال
نقطهی قوت ChatGPT تنوع کارهایی است که در یک اپلیکیشن میکنید: نوشتن، ساخت تصویر، گفتوگوی صوتی، تحلیل فایل، جستوجوی وب و حافظهای که بین گفتوگوها باقی میماند. اگر میخواهید فقط یک ابزار داشته باشید و درگیر انتخاب نشوید، این گزینه کمترین دردسر را دارد.
اما یک تغییر مهم در سال جاری اتفاق افتاده که باید بدانید. طبق اعلام مرداد ۱۴۰۵ شرکت OpenAI، سطح رایگان گفتوگوی متنی نامحدود گرفت، ولی در آمریکا همراه با تبلیغات عرضه شد و محدودیتهای تصویر، فایل و صدا سر جای خودش ماند. پلن ارزان هشتدلاری هم طبق صفحهی رسمی همچنان ممکن است تبلیغات نشان دهد. یعنی برای رها شدن از تبلیغ باید به پلن بیستدلاری بروید. این تنها سرویس از این سه که تبلیغات را وارد نسخهی پولی کرده است.
نکتهی دوم اینکه اسم پلن به شما نمیگوید کدام مدل جواب میدهد. در ساختار فعلی، سطح رایگان و پلن ارزان یک مدل سبکتر میگیرند و پلن بیستدلاری به مدل پرچمدار دسترسی دارد. پیش از خرید، اسم مدل را بپرسید نه فقط اسم پلن را.
Gemini: بهترین گزینه وقتی فایل بزرگ یا ویدیو دارید
اگر کارتان این است که یک قرارداد چندصد صفحهای، یک کتاب یا یک ویدیو بدهید و دربارهاش سؤال بپرسید، Gemini جلوتر از دو رقیب دیگر است. مدلهای ردهی Pro آن تا حدود یک میلیون توکن ورودی را یکجا میپذیرند و گوگل درک ویدیو را بهعنوان قابلیت اصلی مدل مستند کرده، نه افزونه.
مزیت دوم اتصال به سرویسهای خود گوگل است. در مستندات فنی گوگل، جستوجوی گوگل و نقشه بهعنوان ابزارهای داخلی مدل فهرست شدهاند. برای کسی که روزانه در جیمیل و Docs کار میکند، این یکپارچگی وقت واقعی صرفهجویی میکند.
ضعف اصلیاش هم همانجاست که کمتر گفته میشود: امکانات Gemini همزمان از سه فیلتر کشور، پلن اشتراک و زبان عبور میکنند. قابلیتی که در یک ویدیوی تبلیغاتی میبینید ممکن است روی حساب شما اصلاً وجود نداشته باشد.
DeepSeek: ارزانترین گزینه، با هزینهای که پول نیست
DeepSeek شرکتی چینی است و مدلهایش را بهصورت open weight با مجوز MIT منتشر میکند؛ نسخهی V4 Pro در اردیبهشت ۱۴۰۵ با پنجرهی یک میلیون توکنی عرضه شد. اپلیکیشن گفتوگوی آن برای کاربر عادی رایگان است و پلن اشتراک ماهانهای ندارد. برای کار متنی، ترجمه، خلاصهسازی و مسئلههای ریاضی، کیفیتش برای بیشتر کاربران روزمره کافی است.
دو محدودیت عملی دارد که قبل از انتخاب باید بدانید. اول اینکه اپلیکیشن گفتوگویش نه ساخت تصویر دارد نه گفتوگوی صوتی؛ اگر این دو را میخواهید، این گزینه از ابتدا حذف است. دوم اینکه طبق سیاست حریم خصوصی خود DeepSeek، اطلاعات شخصی کاربران سرویس عمومی روی سرورهایی در چین ذخیره میشود و مشمول قوانین آن کشور است، و دادهها با امکان انصراف برای آموزش مدل استفاده میشوند.
همین موضوع باعث شده چند نهاد نظارتی محدودیت بگذارند. سازمان حفاظت دادهی ایتالیا دسترسی به اپلیکیشن مصرفی را مسدود کرد، و استرالیا، تایوان، جمهوری چک و چند نهاد دولتی آمریکا استفاده از آن را روی دستگاههای دولتی ممنوع کردهاند. توجه کنید این محدودیتها تقریباً همیشه دستگاههای دولتی را هدف گرفتهاند، نه کاربر خانگی.
قیمت پلنها در یک نگاه
ابزار | سطح رایگان | ارزانترین پلن پولی | منبع و تاریخ بررسی |
|---|---|---|---|
ChatGPT | دارد؛ در آمریکا با تبلیغات | Go حدود ۸ دلار، Plus حدود ۲۰ دلار | رصد مستقل، مرداد ۱۴۰۵ |
Gemini | دارد | AI Plus حدود ۵ دلار، AI Pro حدود ۲۰ دلار | وبلاگ رسمی گوگل و رصد مستقل |
DeepSeek | دارد؛ اپ چت رایگان است | پلن اشتراکی ندارد، فقط API پرداختی | رصد مستقل، مرداد ۱۴۰۵ |
هیچکدام از این ارقام را از حفظ ننویسید و در لحظهی خرید روی صفحهی رسمی همان سرویس بررسی کنید. هر سه شرکت در دوازده ماه گذشته بیش از یک بار ساختار پلنها را عوض کردهاند.
اشتباه رایج: «DeepSeek چون چینی است برای کاربر ایرانی مشکلی ندارد»
این تصور خیلی رایج است و درست نیست. در شرایط استفادهی خود DeepSeek بندی دربارهی کنترل صادرات و تحریمها وجود دارد که در آن کاربر تعهد میدهد سرویس در کشورهای مشمول تحریمهای جامع یا به نفع آنها استفاده نشود. یعنی از نظر قراردادی، این سرویس هم مثل دو رقیب آمریکاییاش راه بازی برای کاربر ایرانی نگذاشته است.
تفاوت در جنس مانع است، نه در وجود مانع. OpenAI و گوگل فهرست کشورهای پشتیبانیشده منتشر میکنند و نام ایران در هیچکدام نیست؛ DeepSeek فهرست کشور منتشر نمیکند ولی بند تحریمی را در شرایط استفاده گذاشته است. نتیجه برای خواننده یکی است: در هر سه مورد شما خارج از چارچوب رسمی سرویس قرار دارید.
دسترسی از ایران: سه مانع از سه جنس
OpenAI فهرست رسمی کشورهای پشتیبانیشده را منتشر میکند و ایران در آن نیست. مهمتر اینکه در مرکز راهنمای خودش صریح نوشته دسترسی به سرویس از کشوری که پشتیبانی نمیشود ممکن است به مسدود یا معلق شدن حساب منجر شود، و استفاده از روش پرداخت خارج از کشورهای پشتیبانیشده هم همین نتیجه را دارد. این جمله را جدی بگیرید؛ یعنی ریسک قفل شدن حساب واقعی و اعلامشده است.
گوگل هم فهرست مناطق در دسترس برای سرویسهای Gemini را منتشر میکند. در نسخهای که هنگام نگارش این مقاله بررسی شد، عراق، ترکیه، امارات، عربستان و پاکستان در فهرست هستند و نام ایران نیست. گوگل حداقل سن ۱۸ سال و تأیید سن روی حساب کاربری را هم شرط کرده است.
DeepSeek فهرست کشور منتشر نمیکند، ولی همانطور که بالاتر گفته شد بند تحریمی در شرایط استفادهاش هست.
در هر سه مورد، پرداخت با کارت بانکی ایرانی هم انجام نمیشود. همین شکاف است که بازار اکانتهای آماده را در ایران ساخته.
حریم خصوصی: سه سیاست، سه ریسک متفاوت
اگر با اطلاعات کاری یا مشتری کار میکنید، این بخش از قیمت مهمتر است.
گوگل در مرکز راهنمای حریم خصوصی Gemini نوشته که بخشی از گفتوگوها برای بهبود سرویس توسط بازبین انسانی بررسی میشود و گفتوگوهای بازبینیشده تا سه سال نگهداری میشوند و با پاک کردن تاریخچه حذف نمیشوند. خود گوگل توصیه کرده اطلاعات محرمانه وارد نکنید. DeepSeek در سیاست حریم خصوصیاش ذخیرهسازی داده در چین و استفاده از آن برای آموزش مدل با امکان انصراف را اعلام کرده است. برای ChatGPT هم تنظیمات مربوط به استفاده از گفتوگوها برای آموزش در بخش کنترل دادهها قابل تغییر است.
قاعدهی عملی ساده است و برای هر سه یکسان: قرارداد، اطلاعات هویتی، شمارهی حساب و اطلاعات مشتری را داخل چت نریزید، مهم نیست کدام سرویس.
پیش از خرید اکانت OpenAI یا هر اکانت دیگری این پنج چیز را بپرسید
پلن دقیقاً کدام است و کدام مدل روی آن فعال است؟ اسم پلن بهتنهایی چیزی نمیگوید.
اکانت اختصاصی است یا اشتراکی؟ با توجه به هشدار صریح OpenAI دربارهی مسدود شدن حساب، ورود همزمان چند نفر ریسک را بالا میبرد.
اگر حساب وسط کار قفل شد، فروشنده چه تعهدی دارد؟ این سؤال را قبل از پرداخت بپرسید، نه بعدش.
آیا واقعاً به پلن پولی نیاز دارید؟ اگر کارتان متنی است، سطح رایگان DeepSeek یا Gemini ممکن است کافی باشد.
تنظیمات حریم خصوصی روی این حساب در چه وضعیتی است؟ پیش از اولین پیام بررسی کنید.
صفحههای ما برای OpenAI، Gemini و DeepSeek در دسترس است.
اینترنت شما هم بخشی از تجربه است
برای گفتوگوی متنی، اتصال معمولی کافی است. اما سه کار روزمره به اتصال بهتری نیاز دارند: آپلود فایلهای بزرگ برای تحلیل، گفتوگوی صوتی زنده که به تأخیر پایین حساس است، و ساخت و دانلود تصویر. اگر ارتباط وسط آپلود قطع شود، کار از ابتدا شروع میشود. برای بررسی سرویسهای آسیاتک در تبریز و آذربایجان شرقی با ۰۴۱-۹۱۰۱۴۱۴۱ تماس بگیرید.
سؤالهای پرتکرار
برای استفادهی روزمره کدام بهتر است؟ اگر یک ابزار همهکاره میخواهید، ChatGPT. اگر با فایلهای طولانی و ویدیو کار میکنید، Gemini. اگر بودجه محدود است و کارتان متنی است، DeepSeek.
کدامشان واقعاً رایگان است؟ هر سه سطح رایگان دارند. DeepSeek سخاوتمندترین است چون اپ گفتوگویش رایگان است و پلن اشتراکی ندارد، ولی در عوض ساخت تصویر و گفتوگوی صوتی ندارد.
تبلیغات در ChatGPT یعنی چه؟ طبق اعلام OpenAI در مرداد ۱۴۰۵، سطح رایگان در آمریکا با تبلیغات عرضه شد و پلن هشتدلاری هم ممکن است تبلیغات نشان دهد. پلن بیستدلاری بدون تبلیغات است.
فارسی کدامشان بهتر است؟ هیچکدام از این سه شرکت کیفیت هر زبان را جداگانه منتشر نمیکند. تنها راه درست، تست کردن با متن واقعی خودتان است.
میشود از ایران مستقیم ثبتنام کرد؟ خیر. ایران در فهرست رسمی OpenAI و گوگل نیست و شرایط استفادهی DeepSeek هم بند تحریمی دارد.
اگر همهی سه تا را داشته باشم بهتر نیست؟ برای کاربر روزمره معمولاً نه. هزینه سه برابر میشود در حالی که برای بیشتر سؤالهای روزانه، جوابها بهقدر کافی به هم نزدیکاند که تفاوت را حس نکنید.
قدم بعدی
ده سؤال واقعی از یک هفتهی کاری خودتان را روی کاغذ بنویسید، نه سؤال نمایشی. همان ده تا را در نسخهی رایگان هر سه ابزار بپرسید و فقط یک چیز را بشمارید: چند بار مجبور شدید جواب را دوباره بپرسید یا اصلاحش کنید. ابزاری که این عدد در آن کمتر است، همان است که برای کار شما مناسبتر است. بقیهی مقایسهها حدس است.
گفتوگو
نظرات خوانندگان
سؤال یا تجربهٔ خود را دربارهٔ این مطلب بنویسید.
در حال بارگذاری نظرات…